समुदाय केन्द्रित वित्तीय सेवाको प्रबर्धन, गरिब तथा सीमान्त वर्गको जीवनस्तर उकास्न दीर्घकालीन प्रतिवद्धता र देशभरि फैलिएर बसेका हजारौँ सदस्यहरूको विश्वासलाई आधार बनाएर अघि बढेको छिमेक लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेड आज आफ्नो २५ औँ वार्षिकोत्सवको ऐतिहासिक क्षणमा पुगेको छ।
सन् २००१ मा स्थापना भएदेखि संस्थाले ‘वित्तीय पहुँच भनेको मूलभूत अधिकार हो’ भन्ने मान्यतालाई केन्द्रमा राखी सेवा विस्तार गर्दै आएको छ। आर्थिक रूपमा पछि परेका नागरिकलाई वित्तीय प्रणालीमा सहभागी गराई उनीहरूलाई सम्मानजनक जीवनतर्फ उन्मुख गराउने उद्देश्यसहित सुरु गरिएको छिमेकको यात्रा आज लघुवित्त क्षेत्रको एउटा अनुकरणीय उदाहरण बनेको छ।छिमेक लघुवित्तले पुर्याएको योगदान:
१. सूक्ष्म वित्तीय सेवाद्वारा जीविकोपार्जनको पुनःनिर्माण
छिमेकको प्रारम्भिक लक्ष्य वित्तीय पहुँचविहीन समुदायसम्म कर्जा पुर्याउनु मात्र होइन, उनीहरूलाई आयमूलक काममा उभ्याएर आर्थिक स्वतन्त्रताको बाटो खोल्नु पनि हो।आज देशभरका कृषक, साना तथा घरेलु उद्यमी, गृहिणी, गाउँस्तरीय सेवा प्रदायकदेखि शहरी सीमान्त वर्गका लाखौं परिवारले छिमेकका कार्यक्रममार्फत
- पशुपालन, तरकारी खेती, पोल्ट्री, मत्स्यपालन
- साना व्यवसाय, किराना तथा घरेलु स्टोर
- हस्तकला, बुनाई, सिलाइ–कटाइ, घरेलु उद्योग
- सेवा–आधारित सूक्ष्म उद्यम
- स्थापना गरेर आत्मनिर्भर जीवनशैली बनाउन सक्षम भएका छन्।
छिमेकले दिगो उद्यम विकासका लागि अनुगमन, परामर्श, बजार–सम्बन्ध र आर्थिक साक्षरतामा निरन्तर सहयोग पुर्याउँदै आएको छ, जसले हजारौँ महिलालाई ‘गरिबीबाट प्रगतिको मार्गमा अघि बढाएको छ।
२. बचत अभिवृद्धि : सुरक्षित भविष्यको आधार
नियमित बचतको अभ्यासलाई संस्थाले व्यक्तिगत आर्थिक सुरक्षाको पहिलो ढुंगामुन्दा मानेको छ।
छिमेकको बचत कार्यक्रमले:
- आकस्मिक जोखिम व्यवस्थापन
- शिक्षादेखि स्वास्थ्य खर्चसम्मको वित्तीय तयारी
- पारिवारिक आपतकालमा आर्थिक स्थिरता
- बुढ्यौली जीवनका लागि सुरक्षित पूँजी आधार स्थापना गर्न महत्वपूर्ण योगदान पुर्याइरहेको छ।
सदस्यहरूको बचतले समुदायमै पूँजी सर्कुलेसन बढाउने, साना उद्यममा लगानी सहज बनाउने र स्थानीय अर्थतन्त्र चलायमान राख्ने काम गरेको छ।
३. सामाजिक उत्तरदायित्व (CSR) : केवल कर्जा होइन, सामुदायिक जीवन uplift
छिमेक लघुवित्तले सामाजिक उत्तरदायित्वलाई आफ्नो सेवा–आत्मामा समाहित गरेको छ।
२५ वर्षको यात्रामा संस्थाले:
- शैक्षिक सामग्री तथा छात्रवृत्ति वितरण
- स्वास्थ्य शिविर, निःशुल्क स्वास्थ्य–जाँच तथा औषधि सहयोग
- प्राकृतिक विपद्का पीडितलाई राहत तथा पुनर्स्थापना सहयोग
- असहाय, बेसहारा, सडक मानव, बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिकका लागि संरक्षण कार्यक्रम
- सरसफाइ, सुरक्षित पानी, जनस्वास्थ्य सचेतना अभियान
- सामुदायिक संरचना निर्माण तथा मर्मत
- महिलामैत्री कार्यक्रम, लैङ्गिक हिंसा न्यूनीकरण तथा जागरण जस्ता गतिविधि सञ्चालन गर्दै आएको छ।
यसले छिमेकलाई वित्तीय संस्थासँगै सामाजिक उत्थानमा समर्पित विकास सहयात्रीको रूपमा स्थापित गरेको छ।
४. सीप तथा क्षमता विकास प्रशिक्षण : दिगो उद्यमकाे मेरुदण्ड
वित्तीय सेवा प्रदान गर्नु पर्याप्त हुँदैन भन्ने बुझेको छिमेकले हरेक वर्ष हजारौँ सदस्यलाई व्यवसायिक सीप विकास तालिम प्रदान गर्दै आएको छ।
यी तालिममार्फत सदस्यहरूले:
- उद्यम सञ्चालनका आधारभूत सीप
- वित्तीय अनुशासन तथा कर्जा व्यवस्थापन
- उत्पादन, गुणस्तर तथा बजार–सम्बन्धी ज्ञान
- आम्दानी वृद्धिका व्यावहारिक उपायहरू आर्जन गरेका छन्।
यसले छिमेकका सदस्य महिलालाई केवल घरभित्र होइन, समुदायिक नेतृत्वमा पनि सक्रिय बनाएको छ।
५. सुशासन, पारदर्शिता र नवीन प्रविधिको प्रभावकारी प्रयोग
छिमेक लघुवित्तले आफ्नो सेवा प्रणालीमा पारदर्शिता, ग्राहक–मैत्रीपन र सुशासनलाई सर्वोच्च प्राथमिकता दिएको छ।
हालका वर्षहरूमा:
- डिजिटल बचत तथा किस्ता भुक्तानी
- मोबाइल–आधारित सूचनाप्रवाह
- डेटा सुरक्षा तथा प्रविधि–आधारित कर्जा व्यवस्थापन
- सेवा सहज बनाउन शाखा–स्तरीय आधुनिकिकरण
मार्फत संस्थाले ‘सुरक्षित, सहज र छरितो लघुवित्त सेवा’को नयाँ मानक स्थापित गरेको छ।
६. राष्ट्रिय उपस्थिति र विश्वसनीयता
छिमेकले आफ्नो सेवा विस्तारका क्रममा—देशका ६९ जिल्लामा १९७ वटा शाखा स्थापना गरी लाखौं सदस्यलाई प्रत्यक्ष लाभान्वित गरेको छ।विश्वसनीय सेवा, समय–अनुरूप नवप्रवर्तन र सदस्य–प्रतिको संवेदनशीलताले छिमेकलाई नेपालकै अग्रणी र स्थायी प्रभाव राख्ने लघुवित्त संस्थाका रूपमा स्थापित गरेको छ।
२५ वर्ष : सामूहिक विश्वास, समर्पण र बदलिँदो जीवनका कथाहरू
छिमेक लघुवित्तको सफल २५ वर्षको यात्रा कुनै एक संस्थाको मात्र उपलब्धि होइन, यो हजारौँ सदस्यहरुको कठिन परिश्रम, कर्मचारीहरूको समर्पण, सञ्चालकहरूको स्पष्ट दृष्टि, नियामक निकायहरूको मार्गदर्शन र समुदायको विश्वासको समष्टि परिणाम हो।यो यात्राले अनगिन्ती परिवारको जीवनमा:
- आशा जगाएको छ,
- अवसर सिर्जना गरेको छ,
- सम्मानजनक जीवन बुनिदिएको छ र ग्रामीण अर्थतन्त्रलाई चलायमान बनाएको छ।
छिमेक लघुवित्त वित्तीय संस्था लि.को २५ औँ वार्षिकोत्सवको शुभ अवसरमा सदस्य, शेयरधनी, कर्मचारी, सञ्चालक, सहकार्य संस्था, नियामक निकाय तथा शुभेच्छुक सबैमा हार्दिक बधाई तथा शुभकामना व्यक्त गर्दछु।आगामी वर्षहरूमा छिमेकले अझ प्रभावकारी, आधुनिक, न्यायोचित तथा समुदाय–मैत्री वित्तीय सेवा प्रवर्द्धन गर्दै राष्ट्रिय आर्थिक समावेशीकरणमा अझ ठूलो योगदान पुर्याओस्:शुभकामना।🌺
