मंगलबार गणेश पूजाको महत्त्व, विधि र विशेष मन्त्रहरू
हिन्दू धर्मशास्त्रअनुसार मंगलबार भगवान गणेशको पूजा, अर्चना तथा व्रत बस्दा उत्तम फल प्राप्त हुन्छ। कुनै पनि शुभकार्यको आरम्भ गर्नु अघि गणेश पूजन गर्ने परम्परा रहिआएको छ।
गणेश पूजाको महत्त्व
मंगलबार भगवान गणेशको प्रिय दिन मानिन्छ। सुख, शान्ति र समृद्धिका लागि शुद्ध मनले यस दिन पूजा गर्दा मनोकामना पूरा हुने धार्मिक विश्वास छ। गणेशजीलाई विघ्नहर्ता तथा शुभफल प्रदायक मानिन्छ, जसका कारण मंगलबार विशेष पूजा गर्नुपर्ने उल्लेख छ।
गणेश पूजाको विधि
शास्त्रअनुसार भगवान गणेशको पूजा १६ विधिहरूमा सम्पन्न गरिन्छ:
आह्वान, आसन, पाद्य, अर्घ, आचमन, स्नान, वस्त्र, गंध, पुष्प, अक्षता, धूप, दीप, नैवेद्य, तांबूल, द्रव्य दक्षिणा, आरती, र परिक्रमा।
पूजाको क्रममा शुद्ध मनले संकल्प लिएर श्रद्धाभावका साथ आराधना गर्नु महत्वपूर्ण मानिन्छ।
मंगलबारमा गर्न नहुने कार्यहरू
धर्मशास्त्रअनुसार केही काम मंगलबार गर्दा जीवनमा समस्या बढ्ने बताइन्छ:
- मासु तथा मदिरा सेवन: आर्थिक नोक्सानी तथा क्रोध वृद्धि हुने विश्वास छ।
- कुखुरा वा अन्य पंक्षीको वध: यसले बुद्धि भ्रमित बनाउँछ।
- माछा खानु: आर्थिक संकट निम्त्याउने मान्यता छ।
गणेश र लड्डुको सम्बन्ध
पद्मपुराणअनुसार, एक पटक पार्वतीदेवीले कुमार र गणेशलाई दिव्य लड्डु दिन चाहिन्। उनले भने, “जो सबै तीर्थहरूको यात्रा गरेर सर्वप्रथम फर्कन्छ, उसले लड्डु पाउनेछ।” कुमारले मयुरमा चढेर तीर्थ भ्रमण गरे, तर गणेशजी आफ्नो वाहन मुसाका कारण यात्रा गर्न सकेनन्।
गणेशजीले आफ्नो मातापिताको परिक्रमा गरेर तीर्थयात्रा बराबरको पुण्य प्राप्त गरे। पार्वतीदेवीले गणेशलाई लड्डु अर्पण गरिन्। त्यसपछि लड्डुलाई गणेशजीको प्रिय प्रसाद मान्न थालियो।
गणेश भगवानका नाम र शक्तिहरू
- विघ्नेश्वर: सबै बाधा निवारण गर्ने।
- विनायक: सर्वश्रेष्ठ नायक।
- मङ्गलदाता: मङ्गलकारी शुभ फल दिने।
- बुद्धि र ज्ञानका प्रतीक: ‘ग’ को अर्थ बुद्धि र ‘ण’ को अर्थ ज्ञान हुन्छ।
गणेश पूजाका ११ मन्त्र
यी मन्त्रहरू जप्दा गणेश भगवान प्रसन्न भई कृपा प्रदान गर्ने धार्मिक विश्वास छ।
१. श्री गणेशाय नमः
२. ॐ श्री गणेशाय नमः
३. गं गणपतये नमः
४. ॐ गं गणपतये नमः
५. ॐ गं ॐ गणाधिपतये नमः
६. ॐ सिद्धि विनायकाय नमः
७. ॐ गजाननाय नमः
८. ॐ एकदंताय नमो नमः
९. ॐ लम्बोदराय नमः
१०. ॐ वक्रतुंडाय नमो नमः
११. ॐ गणाध्यक्षाय नमः
गणेश पूजाले हाम्रो जीवनमा सकारात्मक उर्जा ल्याउँछ, विघ्न-बाधा हटाउँछ र मनोकामना पूरा गर्छ। मंगलबार भगवान गणेशको पूजा गरी शुद्ध मनले व्रत बस्नाले बुद्धि, ज्ञान र समृद्धि प्राप्त हुने धार्मिक विश्वास छ।
