हिन्दू धर्मशास्त्रअनुसार मंगलबार भगवान श्रीगणेशको पूजा, आराधना र व्रतका लागि विशेष शुभ दिन मानिन्छ। कुनै पनि शुभ कार्यको सुरुवातमा सर्वप्रथम गणेशको स्मरण गर्ने परम्परा रहेको छ। सुख, शान्ति, समृद्धि तथा कार्यसिद्धिका लागि शुद्ध मनले गणेश पूजा गर्नु उत्तम मानिन्छ भने व्रत र भक्ति गरे मनोकामना पूरा हुने धार्मिक विश्वास छ।
शास्त्रमा गणेश पूजाको विस्तृत विधि उल्लेख गरिएको छ, जसमा आह्वानदेखि आरती र परिक्रमा सम्मका चरण समावेश छन्। पूजा गर्दा मन शुद्ध, एकाग्र र श्रद्धापूर्ण हुनुपर्ने मान्यता छ। धार्मिक विश्वासअनुसार मंगलबार हिंसा, मासु तथा मदिरा सेवनबाट टाढा रहनु उचित मानिन्छ।
गणेशजीलाई लड्डु अत्यन्त प्रिय मानिन्छ। पद्मपुराणमा वर्णित कथाअनुसार माता पार्वतीले आफ्ना पुत्र गणेश र कुमारलाई श्रेष्ठता प्रमाणित गर्न चुनौती दिँदा गणेशले संसारका तीर्थ घुम्नुको सट्टा आफ्ना मातापिताको परिक्रमा गरे। यसबाट मातापिताको सेवा र सम्मान सबैभन्दा ठूलो धर्म भएको सन्देश दिइएको छ। त्यसपछि पार्वतीले लड्डु गणेशलाई अर्पण गरेकी थिइन्।
गणेशलाई बुद्धि, ज्ञान, सफलता र विघ्न निवारणका देवता मानिन्छ। ‘विघ्नेश्वर’ र ‘विनायक’ नामले परिचित गणेशको पूजा गर्दा “ॐ गं गणपतये नमः” लगायतका मन्त्र जपले सकारात्मक ऊर्जा र आत्मबल प्राप्त हुने धार्मिक विश्वास छ।
