
स्विट्जरल्यान्डमा अमेरिका र इरानबीच सम्पन्न वार्तापछि अमेरिकी सरकारले इरानी तेलमाथिको प्रतिबन्ध अस्थायी रूपमा हटाउँदै ६० दिनका लागि निर्यात अनुमति दिएको छ। साथै करिब १२ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको रोक्का गरिएको कोष पनि फुकुवा गरिएको छ। यस निर्णयलाई दुई देशबीचको तनाव केही कम गर्ने सकारात्मक संकेतका रूपमा हेरिएको छ।

अमेरिकी अर्थमन्त्री स्कट बेसेन्टले सामाजिक सञ्जाल एक्समार्फत ६० दिने अस्थायी लाइसेन्स जारी गरिएको बताएका छन्। यसअन्तर्गत इरानले अमेरिकी डलरमा भुक्तानी प्राप्त गर्दै तेल र पेट्रोलियम उत्पादन विश्व बजारमा बिक्री गर्न सक्नेछ। आवश्यक परे यो व्यवस्था २१ अगस्टपछि नवीकरण गर्न सकिने बताइएको छ। वार्तामा इरानले अन्तर्राष्ट्रिय आणविक ऊर्जा एजेन्सीका निरीक्षकहरूलाई पुनः प्रवेश दिने सहमति जनाएको छ। साथै स्ट्रेट अफ होर्मुजमार्गबाट जहाजहरूको सुरक्षित आवागमन सुनिश्चित गर्ने प्रतिबद्धता पनि व्यक्त गरिएको छ।

यो मार्ग विश्वको करिब २० प्रतिशत कच्चा तेल ढुवानी हुने प्रमुख समुद्री मार्ग हो। यसबाट विश्वव्यापी ऊर्जा बजारमा स्थिरता र राहत मिल्ने अपेक्षा गरिएको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले फुकुवा गरिएको रकम अमेरिकी कृषि उत्पादन खरिदमा प्रयोग हुने बताएका छन्। तर इरानको केन्द्रीय बैंकले उक्त दाबी अस्वीकार गर्दै अमेरिका कृषि वस्तु खरिद गर्न बाध्य नहुने स्पष्ट पारेको छ।

सहमतिको प्रभावले मध्यपूर्व क्षेत्रमा कूटनीतिक संवादलाई बल पुगेको र आगामी दिनमा थप वार्ता तथा सहकार्य हुने अपेक्षा गरिएको छ। विशेषज्ञहरूले यो कदमलाई ऊर्जा बजार स्थिरता र भू-राजनीतिक तनाव न्यूनीकरणतर्फको महत्वपूर्ण मोडका रूपमा मूल्याङ्कन गरेका छन्। दुवै पक्षले वार्ता निरन्तर राख्ने सहमति जनाएका छन्।
































