अब फेरी मैले यो देशको हाल लेख्नैपर्छ,
सडकमा र संसदमा हुँने बबाल लेख्नैपर्छ।
को बोल्छ जुम्ला हुम्ला र कर्णालीको बारे,
देशको कुना कुना हुँने अनिकाल लेख्नैपर्छ।
बाढि पहिरो बाटनै कयौँको ज्यान धन् गयो,
अब फटाहाहरूको यो सञ्जाल लेख्नै पर्छ।
सचेत देशका नागरिक हो चुप लागेर नबसौँ,
नेताले देश बनाउँन थाले कङ्गाल लेख्नैपर्छ।
खुला छ सिमाना ओरदौर विदेशी दलालको,
अब लगाउँ तार बार भन्दै पर्खाल लेख्नैपर्छ।
देश बन्दैन गृहयुद्ध जातिय क्षेत्रिय आधारमा,
किन चल्छ यो लडाई प्रत्येक साल लेख्नैपर्छ।
॥२॥
जो नहुँनु थियो त्यही हुन्छ अचेल देशमा,
चुनेर पठायो बन्छ विदेशकै रखेल देशमा।
देशभक्त देशमा त छन् संसदमा छैनन की,
देशभक्त परेकाछन् अचेल ओझेल देशमा।
उहि सिखरमा पुग्यो जसले भ्रष्टाचार गर्यो,
सम्मान् हुन्छन् जो जानुथियो जेल देशमा।
अचेल विध्यार्थि रोजगारको लागि पढ्छन्,
धन दियो पाए डिग्रि सम्रचना फेल देशमा।
सैधान्तिक एकता हुनै छाड्यो पद बांड्छन्,
सधै हुन्छन् सत्ता साझेदारी वे-मेल देशमा।
आलोपालो नै बन्न थाले विदेशीको गोठालो,
नत हलो कदालो नपाइन्छ नुन तेल देशमा।
॥३॥
मलाई त्यो दोश्त हो भन्ने आभास थियो,
त्यसैले ऊ प्रति मेरो व्यवहार खास थियो।
थ्यो सबैलाई आफ्नै सोंच्ने आफ्नो बानि,
तर उस्को हृदयमा दुश्मनको बास थियो।
यार सरकार पनि त उसैको आफ्नै रहेछ,
भ्रष्टाचार गर्दापनि प्रसासन नै दास थियो।
कस्ले बुझ्थ्यो बा आमाको आँसुको पिढा,
मलामीको बाटमा बाकसमा लास थियो।
छोरा गयो तर एक्लै गएन गयो सँग सगै,
आमा बा सँग अब समस्याको रास थियो।
एउटा बृद्धा बा समाज परिवर्तन गर्न हिंडे,
उनि सँग केवल शंघर्ष गर्ने सहास थियो।
सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८
